Bir sofranın etrafında oturan dört insan düşünün. Biri radyolu günleri hatırlıyor, biri televizyonun eve ilk girdiği zamanı, diğeri internet kafeleri, en genç olan ise dünyayı telefon ekranından tanıyor. Aynı aileden olsalar da aslında farklı çağların insanları gibi yaşıyorlar.
Bugün “nesil çatışması” dediğimiz şeyin temelinde biraz da bu var.
X kuşağı için çalışmak çoğu zaman sabretmek, emek vermek ve yıllarca aynı yerde kalabilmek demekti. Y kuşağı hayatına internetin girdiği dönemde büyüdü; değişimin hızlandığını gördü. Z kuşağı ise dijital dünyanın içine doğdu. Alfa kuşağına baktığımızda ise teknoloji artık yalnızca bir araç değil, hayatın doğal bir parçası.
Hal böyle olunca aynı kelimelere bile farklı anlamlar yüklüyoruz.
Bir anne ya da baba, “Biz sizin yaşınızdayken...” diye söze başladığında gençlerin yüzünde beliren ifadeyi hepimiz biliriz. Gençler de büyüklerine, “Artık dünya öyle değil” diye cevap verir.
Aslında iki taraf da kendi açısından haklıdır.
Çünkü gerçekten dünya artık eskisi gibi değil. Ancak insanın bazı ihtiyaçları hâlâ aynı: anlaşılmak, değer görmek, başarılı olmak, ait hissetmek ve geleceğe güvenle bakabilmek.
GENÇLER SABIRSIZ MI, DÜNYA MI ÇOK HIZLI?
Yeni nesillerle ilgili en sık duyduğumuz eleştirilerden biri “sabırsız” oldukları yönünde.
Belki de mesele yalnızca sabırsızlık değildir.
Bir zamanlar bir haberin öğrenilmesi saatler, hatta günler alabiliyordu. Bugün saniyeler içinde dünyanın diğer ucunda ne olduğunu biliyoruz. Eskiden bir işe girmek, yıllarca aynı kurumda çalışmak ve zamanla yükselmek doğal kabul edilirdi. Bugünün gençleri ise birkaç yıl sonrasını bile tahmin etmekte zorlandıkları bir ekonomik ve teknolojik düzenin içinde büyüyor.
Hızlı sonuç istemeleri biraz da içinde yaşadıkları dünyanın hızından kaynaklanıyor.
Elbette bu durum sabrın, emeğin ve tecrübenin değerini ortadan kaldırmıyor. Tam tersine, belki de yeni kuşakların en fazla ihtiyaç duyduğu şeylerden biri bu değerleri doğru şekilde aktarabilmek.
“BİZİM ZAMANIMIZDA” CÜMLESİ
Nesiller arasındaki en büyük iletişim kazalarından biri karşılaştırma yapmak.
“Bizim zamanımızda telefon yoktu.”
“Bizim zamanımızda bu kadar imkan yoktu.”
“Biz sizin yaşınızdayken çalışıyorduk.”
Bunların hepsi doğru olabilir. Ancak bugünün gençlerinin yaşadığı sorunlar da kendi döneminin gerçekleri.
Onların dünyasında sosyal medya baskısı var, sürekli karşılaştırılma var, başarı beklentisi var, gelecek kaygısı var. Herkesin hayatının en güzel anlarını gördükleri bir ekranın karşısında kendi hayatlarını yetersiz hissetme ihtimalleri var.
Her neslin yükü farklı.
Bu yüzden geçmişin şartlarıyla bugünün insanını ölçmek çoğu zaman adil bir sonuç vermiyor.
YENİ NESİLLERDEN ÖĞRENECEĞİMİZ ÇOK ŞEY VAR
Nesiller arasındaki tartışmalarda genellikle büyüklerin gençlere ne öğreteceği konuşulur.
Oysa gençlerden öğrenilecek çok şey de var.
Yeni nesiller daha rahat soru soruyor. Bir düzenin yıllardır uygulanıyor olması, onlar için o düzenin doğru olduğu anlamına gelmiyor. İş hayatında, eğitimde ve sosyal yaşamda “Neden?” diye sormaktan çekinmiyorlar.
Bu bazen büyükleri rahatsız edebiliyor.
Fakat toplumları ileri götüren şeylerden biri de tam olarak bu soru değil midir?
“Neden böyle?”
“Daha iyisi mümkün mü?”
“Bunu başka türlü yapamaz mıyız?”
Tecrübe geçmişi öğretir, gençlik ise geleceği sorgular.
İkisi bir araya geldiğinde ortaya çok güçlü bir şey çıkar.
MESELE HANGİ NESLİN DAHA İYİ OLDUĞU DEĞİL
Baby Boomer, X, Y, Z, Alfa...
İnsanları harflerle sınıflandırmak bazı davranışları anlamamıza yardımcı olabilir. Ancak hiçbir insan yalnızca doğduğu yılın özelliklerinden ibaret değildir.
Her kuşağın çalışkanı da vardır, tembeli de. Sabırlısı da vardır, sabırsızı da. Yenilikçisi de vardır, değişime direnenı de.
Dolayısıyla “Bizim nesil daha iyiydi” demek de “Eski nesiller bizi anlamıyor” demek de kolaycılıktır.
Belki asıl mesele hangi neslin daha iyi olduğu değil, farklı nesillerin birbirini ne kadar dinleyebildiğidir.
Çünkü gençlerin enerjisine, büyüklerin tecrübesine ihtiyacımız var.
Birinin geçmişi hatırlatması, diğerinin geleceği göstermesi gerekiyor.
Aynı dünyada yaşıyoruz ama dünyaya farklı pencerelerden bakıyoruz.
Kavga etmek yerine bazen birbirimizin penceresinden bakmayı başarabilirsek, nesiller arasındaki uçurum sandığımız kadar büyük olmayabilir.
