Türkiye’de milyonlarca emekli maaşlarda yapılacak değişiklikleri takip ederken, çalışan kesim de gelecekte ne kadar emekli aylığı alacağını merak ediyor. Düşük emekli maaşları tartışmaları devam ederken, SGK Uzmanı Özgür Erdursun’dan dikkat çeken değerlendirmeler geldi.
Dünya Gazetesi’ndeki yazısında mevcut emeklilik sistemini değerlendiren Erdursun, düşük emekli maaşlarının temel nedeninin yalnızca EYT düzenlemesi olmadığını söyledi.
“MİLYONLARCA ÇALIŞAN DÜŞÜK RAKAMLARLA KARŞILAŞIYOR”
Henüz emekli olmamış çalışanların da sistem üzerinden yaptıkları hesaplamalarda düşük emekli maaşlarıyla karşılaştığını belirten Erdursun, şu ifadeleri kullandı: "Henüz emekli olmamış milyonlarca çalışan sistem üzerinden gelecekte alacağı emekli aylığını hesapladığında düşük rakamlarla karşılaşıyor"
“GELİR ARTTIKÇA TABLO ÇOK DEĞİŞMİYOR”
e-Devlet üzerinden yapılan hesaplamaların mevcut tabloyu net biçimde ortaya koyduğunu belirten Erdursun, 4A ve 4B sigortalılarının sistem üzerinden bağlanacak maaşlarını görebildiğini hatırlattı. Erdursun, "Sisteme giren çalışanların önemli bir bölümü, yıllarca prim ödemelerine rağmen beklediklerinden çok daha düşük emekli aylıklarıyla karşılaşıyor" dedi.
Asgari ücretin iki veya iki buçuk katı maaş alan çalışanların bile sistemde yaklaşık 20 bin TL seviyelerinde emekli aylığı gördüğünü söyleyen Erdursun, şu değerlendirmeyi yaptı: "Dikkat çekici olan; gelir seviyesi yükseldikçe dahi tablonun çok fazla değişmesi"
YÜKSEK MAAŞ ALANLAR DA DÜŞÜK EMEKLİ AYLIĞI GÖRÜYOR
Özgür Erdursun, asgari ücretin dört, beş hatta altı katı maaşla çalışan kişilerin bile sistemde yaklaşık 25 bin TL ile 28 bin 30 TL arasında emekli maaşı hesaplamasıyla karşılaştığını ifade etti. Bağ-Kur’lular açısından durumun daha da dikkat çekici olduğunu söyleyen Erdursun, yüksek prim ödenmesine rağmen beklentilerin altında emekli maaşı hesaplandığını aktardı.
“SORUN ARTIK SİSTEMSEL HALE GELDİ”
Düşük emekli maaşlarının yalnızca düşük ücretli çalışanları ilgilendirmediğini belirten Erdursun, sistemin yapısal sorunlarına dikkat çekti. Erdursun, "Sorun artık sistemsel hale gelmiştir. Çünkü mevcut yapı, ödenen prim ile bağlanan emekli aylığı arasındaki ilişkiyi zayıflatmış durumda. Çalışanlar daha fazla prim ödeseler bile bunun emekli maaşına güçlü şekilde yansımadığını düşünüyor" dedi.
“SORUNUN TEMELİ 2008’DEKİ SİSTEM DEĞİŞİKLİĞİ”
EYT düzenlemesinin emekli maaşlarını düşüren temel unsur olmadığını söyleyen Erdursun, emekli aylığı hesaplama sisteminin 1 Ekim 2008 tarihinde değiştiğini hatırlattı. Erdursun, "EYT yasası çıkmasaydı emekli aylıkları bugün olduğu gibi düşük kalmaya devam edecekti" ifadelerini kullandı.
AYLIK BAĞLAMA ORANLARINA DİKKAT ÇEKTİ
Özgür Erdursun, özellikle 2000 sonrası ve daha belirgin şekilde 1 Ekim 2008 sonrası uygulamaya giren sistemde aylık bağlama oranlarının düşmesi, güncelleme katsayılarının değişmesi ve büyümeden emeklilere verilen payın azalmasının maaşları aşağı çektiğini söyledi.
MEMURLAR İÇİN DE UYARI GELDİ
Sistemin yalnızca SSK ve Bağ-Kur’luları değil, 1 Ekim 2008 sonrası göreve başlayan memurları da etkilediğini belirten Erdursun, kamu çalışanlarının da gelecekte düşük emekli maaşı riskiyle karşı karşıya olduğunu ifade etti.
“SİSTEM GELECEKTEKİ EMEKLİLER İÇİN DE DÜŞÜK AYLIK HESAPLIYOR”
Özgür Erdursun, mevcut sistemin yalnızca bugünkü emekliler için değil, gelecekte emekli olacak milyonlarca çalışan için de düşük maaş hesapladığını belirtti. Erdursun, "Sistem bugün yalnızca mevcut emeklilere değil, gelecekte emekli olacak milyonlarca çalışana da düşük emekli aylığı hesaplıyor." dedi.
“SOSYAL GÜVENLİK SİSTEMİ YENİDEN ELE ALINMALI”
Erdursun, sosyal güvenlik sisteminin yeniden düzenlenmesi gerektiğini vurgulayarak çalışanların ödediği primlerle alacakları maaş arasındaki bağın güçlendirilmesinin önemine dikkat çekti. Erdursun, "Aksi halde uzun yıllar çalışan, yüksek prim ödeyen milyonlarca kişi emeklilik döneminde ciddi gelir kaybı yaşamaya devam edecek." dedi.