banner1496

banner1499

banner1334

16.07.2020, 08:31 747

Emekli aylıkları tehlikede mi?

Son günlerde medyada emekli aylıklarının ödenmesinde sorunlar yaşanacağına  ilişkin haberler yer almaya başladı.


Haberlerde, Hazine’nin 1.5 yıldır Sosyal Güvenlik Kurumu’na (SGK) vermesi  gereken katkı payını ödemediği belirtiliyor. En az 53.7 milyar liralık devlet katkısının SGK’ya aktarılmamasının sağlıkta hizmet borcunun artması ve emeklilik aylıklarında sıkıntı yaratacağı vurgulanan haber kuşkusuz can sıkıcı.


SGK 13 milyona yakın emekli, dul ve yetimin aylığını ödemek ve sağlık harcamalarının karşılanması için Hazine’den her yıl belli tutarda yardım alıyor. Çünkü, aktif-pasif oranındaki olumsuzluktan ötürü aylıkları ödemeye ve sağlık giderlerini karşılamaya kurumun bütçesi yetmiyor. 


Avrupa ülkelerinde olduğu gibi her dört çalışanın bir emekliyi karşılaması gerekiyor. Oysa ülkemizde her çalışana bir emekli düşüyor. Hal böyle olunca SGK’nın kasasına yeterli prim geliri girmiyor, buna karşılık aylık ödeme tutarı ile sağlık harcamaları artıyor. SGK’nın bütçesindeki açık her yıl giderek şişiyor.


Salgın döneminde ekonominin yavaşlaması, işten çıkarmalarla birlikte çalışan sayısının azalması, sosyal güvenlik sisteminin en kritik göstergesi olan aktif-pasif dengesini olumsuz etkiledi. 


2008 yılında “sosyal güvenlikte reform” adı altında çıkarılan ve emekli olmayı zorlaştıran yasaya karşın çalışan sayısı emekli sayısından daha yavaş artınca kurumun aktif-pasif dengesi bozulmaya başladı. 2002 yılında 12 milyon kişi SGK’ya prim öderken, kurum tarafından 5 milyon 887 bin kişiye emekli aylığı ödeniyordu. Yani, her 2 çalışana 1 emekli düşüyordu. 2020 yılında ise 21 milyon 383 bin aktif çalışana karşı 12 milyon 329 bin emekli bulunuyor.   Buna göre aktif-pasif oranı 1.73’e geriledi. Dediğim gibi, Sosyal Güvenlik Kurumu’nun kendi yağı ile kavrulması için her dört çalışana bir emeklinin düşmesi şart. 


İstihdam kapılarının daralması, işsizliğin yaygınlaşması sonucu SGK’nın prim gelirlerinde yeterli artış olmayınca, aylık ödemeleri için Hazine’den katkı sağlanıyor. Ancak, 1.5 yıldır Hazine’nin SGK’ya ödeme yapmadığı ortaya çıktı. Haberlerin yaygınlaşması üzerine, “Emekli aylıkları ödenmeyecek mi?” soruları kafalarda oluşmaya başladı. Şimdilik bir tehlike söz konusu değil. SGK’nın zorlandığı aşikar. 13 milyonluk kitlenin aylığını ödeyememek, nüfusun dörtte üçünün aç kalması, bir anlamda soluk alamaması demektir. Devletin zaten düşük aylık alan dar ve sabit gelirli kitleye aylık ödememe gibi bir durum düşünülemez. Babalığını göstererek, olanaklarını zorlayarak parayı hak sahiplerine ne yapar ne eder verir.
Önemli olan, SGK’nın prim gelirlerini artırmaya yönelik uygulamaların hayata geçirilmesi. İşsizliğin çözümü, yeni istihdam alanların yaratılması, gençlerin iş sahibi olabilmesi ve kanayan yara kayıt dışı işçiliğin üzerine kararlılıkla gidilmesi gerekir.  Kuşkusuz, bunların sağlanabilmesi ekonomin canlı ve diri olmasına bağlı. Yıllardır en önemli sorun olarak görülen 10 milyona yakın emekçinin merdiven altında kayıt dışı çalışması bir türlü önlenemedi. Sosyal güvenceden yoksun devasa kitle kayıt altına alınabilse hem kendileri güvenceli hale gelir hem de SGK’nın prim geliri oldukça artar.  
 

Yorumlar (1)
ALİ 4 hafta önce
MAAŞLAR SADAKA YA DÖNDÜ.. 1500TL EMEKLİ MAAŞIMI OLUR.. YAŞI BİRŞEY DEMİYORUZ
25°
parçalı az bulutlu
Namaz Vakti 10 Ağustos 2020
İmsak 03:50
Güneş 05:31
Öğle 12:45
İkindi 16:37
Akşam 19:49
Yatsı 21:23