21.02.2018, 11:21 146

Kültür Ekonomisi ve Samsun

Ülkemizde yerli ve yabancı turistlerin yoğun ilgi gösterdikleri kimi tarihi ve kültürel mekânlar vardır ki, bu yerler daha çok imgeleriyle anılırlar. İstanbul'un Sultanahmet Camii, Kız Kulesi, Ankara'nın Anıtkabir'i ve Ata Kulesi, Trabzon'un Sümela Manastırı, İzmir'in Saat Kulesi, Çanakkale'nin Şehitliği, Diyarbakır'ın Surları, Konya'nın Mevlana Türbesi, Şanlıurfa'nın Balıklı Gölü, Bursa'nın Uludağ'ı, Erzurum'un Yakutiye Medresesi, Denizli'nin Pamukkale Travertenleri, Edirne'nin Selimiye Camii, Nevşehir'in Peribacaları, Gaziantep'in Zeugma Antik Kenti Türkiye'deki şehir imgelerine verebileceğimiz en önemli örneklerdendir. Ayrıca yöresel mutfağın bir imge olarak değer taşıdığı şehirlerimiz de mevcuttur. Afyon'un kaymağı, Kayseri'nin pastırması, Çorum'un leblebisi, Kahramanmaraş'ın dondurması, Gaziantep'in baklavası, Şanlıurfa'nın isot biberi, Adana'nn kebabı, Diyarbakır'ın kadayıfı, Erzincan'ın tulum peyniri, Kars'ın kaşarı, Rize'nin çayı kentsel imge olarak kullanılan gıdalardır.

Türkiye'nin 2023 hedeflerinden biri olan "Marka Kentler" oluşturma projesi, öncelikle kültürel ve doğal değerleri öne çıkararak kent imgeleri ve markaları oluşturmak suretiyle, özellikle on beş kentin turizm açısından cazip merkezler haline getirilmesini ve bu kentlerin bir nevi kültür ekonomisiyle kalkınmalarını amaçlamaktadır. Kültür ekonomisinin temelinde ise iki şey vardır: Birincisi, yerel kültürel belleğin oluşturulmasıdır; ikincisi ise, kültür endüstrisine bağlı olarak üretime geçilmesidir. Bu belleğin oluşumunda, aktarımında ve korunmasında ise birinci derecede etken unsur ve temel kaynak yerel medyadır. Samsun'da kent kimliğinin ve belleğinin oluşmasında kentsel imgelerle birlikte en fazla yerel medyadan yararlanılmalıdır.

Bu arada yerel idareciler, bilim adamları ve bürokratlar bir araya gelip, hangi kültürel değerlerin bu şehri temsil yeteneğine sahip olduğuna; yine bu değerlerin birer imge olarak, kent kimliğinin oluşmasına ve bir istihdam alanı olarak görülen kültür endüstrisinin canlanmasına ne denli katkı sağlayabileceğine karar vermeleri gerekmektedir.

Bu konuyla ilgili olarak size birkaç imge oluşturabilecek ipucu vermek istiyorum:

1. Samsun milli mücadelenin ilk adımının atıldığı, ilk ateşin yakıldığı meşale şehirdir.   

2. Samsun denildiğinde akla gelen imgelerden biri de "Samsun Pidesi”dir.  

3. Yine “Samsun Simidi” imge olmaya aday diğer bir üründür.

4. Ayrıca “Kaz Tiridi” ünü ülke çapını aşmış bir mutfak imgesi olmaya adaydır.

5. Samsun'da üretilen "Semaver" de imgesel değer taşımaktadır.  

6. "Havza Termal Kaplıcaları."

7. Saathane Meydanı’na adını veren "Saat Kulesi".

8. UNESCO Doğal ve Kültürel Mirası geçici listesine alınan “Kızılırmak Deltası.”

Yukarıda Samsun turizminde ve kültür endüstrisinde öne çıkan bir dizi imgesel değeri ve bunlara bağlı olarak oluşturulan çeşitli simgeleri ele aldık. Elbette Samsun'un imgeleri bunlarla sınırlı değildir. Bunların dışında da pek çok imgesel değeri burada ele almak mümkündür. Örneğin Ali Fuat Başgil, Yaşar Doğu, Orhan Gencebay, Yıldıray Çınar; ayrıca Bafra nokulu, Terme pirinci, Oyma Ağaç ören yeri, Şahinkaya Kanyonu, Uluslararası Halk Dansları Festivali, Ondokuz Mayıs Üniversitesi de bu kentin önemli imgelerindendir.

Aslında burada vurgulamak istediğimiz, bütün dünyada önemi her geçen gün artan ve sürdürülebilir ekonomik kalkınma içerisinde bir lokomotif görevi görecek olan kültür ekonomisi kavramından ve buna bağlı enstrümanlardan Samsun, Samsun ekonomisi ve Samsun halkı ne denli yararlanabilmektedir ya da buna yönelik bir hazırlık var mıdır?

Yorumlar (1)
samsunlu 4 yıl önce
Bekir bey,
Çok önemli bir konuda aydınlatıcı bilgiler verdiniz. Bir samsunlu olarak mutlu oldum...